Micronutriënten voor de dagelijkse opname

scroll

Alle nutriënten die het menselijk lichaam nodig heeft, moeten in een uitgebalanceerde verhouding aanwezig zijn in ons organisme, zodat we een natuurlijk evenwicht ervaren.

Huidige voedselopname

Net zoals de macronutriënten (koolhydraten, eiwitten en vetten) die energie leveren, worden ook de micronutriënten (vitaminen, mineralen en oligo-elementen) voortdurend verbruikt, waardoor het lichaam dus een dagelijkse en toereikende inname nodig heeft. De basis hiervoor ligt in een evenwichtige voeding met veel verse groenten en fruit. Recente onderzoeken tonen echter aan dat de opname van micronutriënten te wensen over laat. Zo heeft bijvoorbeeld slechts 50% van de bevolking voldoende vitamine D in het lichaam. Ook het oligo-element zink en vitamine C staan op de lijst met kritieke micronutriënten. Een derde van de mannen en vrouwen nemen te weinig zink op en de inname van vitamine C blijkt vooral bij kinderen allesbehalve optimaal.

De optimale basisopname

Een goede basisopname omvat alle belangrijke vitamines, mineralen, oligo-elementen en biologisch actieve stoffen in een evenwichtige verhouding. Of een voedingssupplement wel degelijk succesvol is, hangt steeds af van de regelmaat van inname, van de voedingswaarde en de kwaliteit van de aangewende micronutriënten. Daarom moeten ook de aanbevolen hoeveelheden in acht worden genomen. In de praktijk staan preparaten van zuivere stoffen het gebruik van moderne, goed absorbeerbare micronutriëntverbindingen (geactiveerde vitamines, organisch gebonden mineralen) ten dienste en garanderen deze bovendien een goede tolerantie door hypoallergene formules. In deze preparaten is geen spoor te vinden van kunstmatige kleur- en smaakstoffen en smeermiddelen zoals magnesiumstearaat. Een doeltreffende en kwaliteitsvolle basisopname bevordert de opname van micronutriënten, zorgt voor vitaliteit en welzijn en levert zo een belangrijke bijdrage aan een eenvoudiger leven.

Voor een optimale nutriënteninname zijn natuurlijk de beste preparaten nodig d.w.z. dat ze geen toevoegingen bevatten en dus zo zuiver mogelijk zijn.

Individuele behoefte aan nutriënten

Doorslaggevend voor de individuele behoefte aan micronutriënten zijn gezonde voeding, beweging en sport net als groei, zwangerschap, leeftijd en belasting door stress, roken of ziekte. In bepaalde levensfasen of periodes van intensieve belasting kan de individuele behoefte aan vitamines, mineralen en oligo-elementen aanzienlijk groter zijn. De inname van nutriënten, die is afgestemd op de behoefte, is een van de belangrijkste fundamenten ter bevordering van de gezondheid. Een zinvolle en optimale nutriënteninname is van groot belang voor alle biochemische en regulerende lichaamsprocessen.

Voeding en multivitamines

Micronutriënten om in de behoefte te voorzien worden steeds belangrijker, want enkel wie zich goed verzorgd, gaat actief door het leven. Hierbij moeten extra chronobiologische behoeftes, belasting door sport, studies of het werk en vooral de eigentijdse eetgewoonten in rekening worden gebracht. Onze huidige eetgewoonten vertonen naast een hoge consumptie van onverzadigde vetzuren en een te hoge opname van zout en macronutriënten, een te lage inname van voedingsvezels en bepaalde micronutriënten. Oorzaak hiervan is fastfood en gemaksvoedsel, dat steeds populairder wordt en zich uit in een groeiend aantal personen met overgewicht (40% van de bevolking). Daarnaast wordt 70% van het voedsel industrieel bereid. Door de gewijzigde eetgewoonten worden onvermijdelijk te veel loze calorieën geconsumeerd in de vorm van industriële suiker, ongezonde vetten en alcohol. De Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) eist dan ook niet ten onrechte vijf porties fruit en groenten per dag, maar voor het overgrote deel van de bevolking blijft deze aanbeveling allesbehalve haalbaar. Slechts 14% van de bevolking nuttigt per dag de vereiste hoeveelheid groenten en fruit. En dat ondanks het feit dat we weten dat we zo onze gezondheid een grote dienst kunnen bewijzen.

Bij de micronutriënten is vooral de opname via voedsel van vitamine D, bètacaroteen en foliumzuur van belang. Door de hoge eiwitopname in vooral industrielanden, is de inname van vitamine B6 meestal onvoldoende. Want hoe hoger de eiwitopname, hoe groter de behoefte wordt aan vitamine B6, waarbij de dierlijke eiwitten de behoefte nog sterker maken dan plantaardige eiwitten. Vaak worden volgens verschillende voedselonderzoeken ook de aanbevolen hoeveelheden calcium, magnesium, jodium, zink en selenium niet gehaald. Door onevenwichtige voeding kan er een tekort ontstaan aan micronutriënten, wat het algemene welzijn negatief beïnvloedt. Het hoofddoel van multivitamines is om de lichamelijke gezondheid in stand te houden en een zonde te compenseren. Andere belangrijke punten zijn “wat goeds doen”, vitaliteit en welzijn stimuleren en de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress ondersteunen.

Het circadiaanse ritme – het juiste moment

Naargelang het moment van de dag moet ons organisme meerdere taken vervullen, waardoor het aanbevolen is om ook op verschillende tijdstippen verschillende micronutriënten op te nemen. Bij multivitamines, die zowel mineralen als oligo-elementen bevatten, is het door deze combinatie niet mogelijk om zich aan de verschillende tijdstippen te houden. Preparaten van multivitamines worden bij voorkeur ingenomen bij elke hoofdmaaltijd om de opname van vetoplosbare nutriënten (vb. co-enzym Q10, carotenoïde, vitamine E en D) te verzekeren. De wateroplosbare vitamines kunnen ook met andere voedingsbestanddelen gemakkelijk opgenomen worden. Onderstaande tabel toont aan de hand van voorbeelden bij welke lichaamsfuncties micronutriënten een rol spelen.

Om het overzicht niet te verliezen, worden hier een paar bekende vitamines, mineralen en oligo-elementen besproken die ons lichaam goed verzorgen. Enkele nuttige weetjes geven u een inkijk in de interessante wereld van micronutriënten.

Vitamines

Vitamine A (bètacaroteen): Bètacaroteen is een provitamine, waarmee in het lichaam vitamine A gevormd wordt. Deze draagt onder andere bij tot een normaal gezichtsvermogen. Maar ook voor het immuunsysteem en het ijzermetabolisme is vitamine A van belang. Weetje: Bètacaroteen is een goede bron van vitamine A, want de omvorming naar vitamine A in de darm neemt af naarmate de opnamedosis groter wordt.

Vitamine B: Tot de vitamines B behoren onder andere foliumzuur, vitamine B12 en biotine. De vitamine B-groep is bekend om haar actieve rol in de stofwisseling. Vitamine B12 en foliumzuur dragen bij tot minder vermoeidheid. Biotine zorgt voor een mooie huid en verzorgd haar. Weetje: Vitamines B werken deels synergetisch en kunnen vooral in combinatie met elkaar volledig benut worden.

Vitamine C: Met zekerheid de bekendste vitamine, vooral in verband met het immuunsysteem. Vitamine C draagt ook bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress. Weetje: Vitamine C komt in de natuur graag samen voor met flavonoïden. Dit zijn plantenstoffen die bevorderlijk zijn voor de opname. Hierdoor heeft acerola - vitamine C ook een goede biologische beschikbaarheid.

Een voldoende opname van micronutriënten via voeding kan zorgen voor een duurzame gezondheid.

Vitamine D: Deze zonnevitamine kan enkel bij voldoende beweging in openlucht gevormd worden in het lichaam. In de winter komt het dus vaak tot een tekort. Vitamine D is ook voor het immuunsysteem erg belangrijk. Weetje: Genoeg tijd doorbrengen in de zon is dus de sleutel, net als tussendoor de inname van vitamine D bepalen via de bloedwaarden.

Vitamine E: Vitamine E draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress. Voor de regeneratie van vitamine E heeft het lichaam nood aan voldoende vitamine C. Weetje: Vitamine C en E zijn niet enkel antioxidanten, ze vormen ook een team en kunnen niet zonder elkaar.

Mineralen

Calcium: Calcium is een mineraal die vooral van belang is voor onze botten. Vitamine D en calcium hebben synergetische eigenschappen. Calcium is ook belangrijk voor onze spierfunctie. Weetje: Dit "bottenmineraal" werkt nauw samen met vitamine D. Sterke botten hebben dus nood aan zonlicht en voldoende inname van het mineraal calcium.

Magnesium: Magnesium is vooral bekend in het sportcircuit, omdat dit bijdraagt tot een normale spierfunctie. Ook voor de elektrolytenbalans en het energiemetabolisme is magnesium relevant. Weetje: Magnesium wordt vaak het "antistressmineraal" genoemd, levert een groot aandeel in de spierfunctie en is belangrijk voor de functionering van het zenuwstelsel.

Oligo-elementen

Selenium: Het oligo-element selenium draagt bij tot een normale werking van de schildklier. Maar ook voor het immuunsysteem en de bescherming tegen oxidatieve stress heeft ons lichaam nood aan selenium. Weetje: De opname van selenium hangt van de voedselketen af. Wanneer de bodem arm is aan selenium zullen ook de planten die hier groeien weinig selenium bevatten.

Jodium: Niet voor niets wordt jodium aan keukenzout toegevoegd. Onze bodems zijn arm aan jodium waardoor onze voedingsmiddelen slechts zo veel jodium bevatten als er in de bodem van oorsprong zit. Dit oligo-element draagt bij tot een normale cognitieve functie en is noodzakelijk voor de productie van schildklierhormonen. Weetje: Een opname van 180 microgram jodium per dag wordt aanbevolen, voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven mag dit zelfs meer zijn. Vissen zijn natuurlijke voedingsmiddelen die rijk zijn aan jodium.

Zink: Oesters zijn goed voor de vruchtbaarheid. Dit zou komen door het hoge zinkgehalte. Dit oligo-element is immers niet enkel belangrijk voor het immuunsysteem, het vormt ook de basis van een goede vruchtbaarheid. Weetje: Koplopers in een hoog zinkgehalte zijn pompoen-, maan- en lijnzaad. Omdat zink belangrijk is voor het immuunsysteem, moet vooral in de winter gelet worden op een voldoende inname.